Cultuurcoördinator PO

Hoogbegaafde leerlingen onbegrensd creatief en onvermoeibaar / Y. van der Ree
In tijdschrift: Bulletin Cultuur & School nummer 59 (2009) pag. 4-6

In elke klas zit gemiddeld één hoogbegaafde leerling. Leerlingen met een hoog leervermogen kunnen kampen met gedragsproblemen en sociaal geïsoleerd raken. Steeds vaker kiezen scholen daarom voor een specifieke aanpak. Van Plusklassen tot zelfs Leonardoscholen en nu ook Leonardocolleges. Kunst- en cultuureducatie krijgen veel ruimte in het programma van deze scholen. Voorbeelden van de Stichting Innovatie Muziek Educatie (StIMED) die muziekonderwijs voor hoogbegaafde kinderen vormgeven en een project van het Museum van Bommel van Dam in Venlo met hoogbegaafde kinderen van verschillende basisscholen worden toegelicht.

Kenniskring media-educatie / A. Wolf, K. Sukul. - Amsterdam : MOCCA, 2009. - 34 pag.

Hoe kan media-educatie verankerd worden in het Amsterdamse onderwijs? Met deze centrale vraag als leidraad zijn drie kenniskringgesprekken georganiseerd met docenten in het primair onderwijs, met leerkrachten in het voortgezet onderwijs en met cultuuraanbieders. In dit verslag zijn citaten en aanbevelingen uit individuele gesprekken en uit de kenniskringbijeenkomsten opgenomen. Tevens bevat de publicatie een overzicht van informatieve websites. Met deze kenniskring wil Mocca kennis uitwisselen, informatie verschaffen over media-educatie in het onderwijs, en zowel leerkrachten als cultuuraanbieders ondersteunen bij het mediawijs maken van schoolgaande kinderen en jongeren.

Cultuur en onderwijs : nadenken over cultuur, culturele vorming en de bijdrage van de vakleraar / L. Braeckmans (redacteur), A. Verbrugge ... [et al.]. - Gent : Academia Press, 2009. - IV, 216 pag. - ISBN 978-90-382-1394-1

Vanuit telkens andere invalshoeken werpen de auteurs licht op de betekenis van cultuur voor het onderwijs. Bevat drie delen. In het eerste deel formuleren twee auteurs de probleemstellingen. De Nederlandse filosoof en cultuurcriticus Ad Verbrugge gaat in op de uitdagingen waar het onderwijs in Nederland voor staat. De Vlaamse auteur Valeer Van Achter vraagt aandacht voor een cultuurpedagogiek als noodzakelijke voorwaarde voor een waardevolle onderwijspedagogiek. Het tweede deel bevat bijdragen van vertegenwoordigers uit het onderwijsveld zelf. In het derde deel worden reflecties geformuleerd door universiteitsprofessoren die actief zijn in de domeinen filosofie en pedagogische wetenschappen.

Cultuurmonitor Primair Onderwijs : de kwaliteit van cultuureducatie / P. Vogelezang (samenst./red.), J. Poll (samenst./red.), E. Alberts ... [et al.]. - Utrecht : Cultuurnetwerk Nederland, 2009. - 4 dl. (43,16, 6, 30 pag.)

Bestaat uit een boekcassette met vier losse uitgaven: Handleiding 'De kwaliteit van cultuureducatie', Vragenlijst cultuureducatie, Vragenlijst culturele educatieve activiteit, Het gestuurde gesprek cultuureducatie. Deze instrumenten kunnen basisscholen helpen bij het bevorderen van de kwaliteit van cultuureducatie. Met de vragenlijsten kunnen basisscholen de kwaliteit van hun cultuureducatieve programma en losse activiteiten in beeld brengen. De site biedt de mogelijkheid de vragenlijsten online in te vullen. De resultaten van de (anoniem) ingevulde vragenlijsten worden direct in een grafiek weergegeven. Daarnaast kunnen scholen de eigen resultaten vergelijken met het landelijk gemiddelde.

Handboek en Cultuurmonitor Pabo : de kwaliteit van cultuureducatie / P. Vogelezang (samenst./red.), M. de Groot-Reuvekamp (samenst./red.), P. Hagenaars (samenst./red.), E. Heijdanus ... [et al.]. - Utrecht : Cultuurnetwerk Nederland, 2009. - 5 dl. (112, 8, 7, 31, 18 pag.).

Bestaat uit een boekcassette met vijf losse uitgaven: Handboek Cultuureducatie in de Pabo 'Van Basis naar Verdieping', Vragenlijst cultuureducatie, Vragenlijst culturele educatieve activiteit, Het gestuurde gesprek cultuureducatie, en De kwaliteit van cultuureducatie. Met behulp van deze verschillende instrumenten kunnen pabo's de kwaliteit van cultuureducatie in hun opleiding verbeteren. Met achtergronden, onderbouwing en informatie die te gebruiken is in readers voor studenten. Met de vragenlijsten kunnen pabo's de kwaliteit van hun cultuureducatieve programma en losse activiteiten in beeld brengen. De site biedt de mogelijkheid de vragenlijsten online in te vullen. De resultaten van de (anoniem) ingevulde vragenlijsten worden direct in een grafiek weergegeven. Daarnaast kunnen opleidingen de eigen resultaten vergelijken met het landelijk gemiddelde. De Cultuurmonitor is ontwikkeld door Cultuurnetwerk Nederland in samenwerking met vertegenwoordigers van twaalf pabo's.

Dansonderwijs in Engeland / S. Fokkens-van der Maas, R. Schouwenaar, R. Mazure (redacteur). - Utrecht : Kunstfactor, 2009. - 23 pag.

In deze publicatie wordt de Engelse situatie op het gebied van danseducatie beschreven. Dans is daar sinds 1988 verplicht op de basisschool, als onderdeel van het vak lichamelijke opvoeding. Inmiddels biedt 96 procent van alle Engelse basis- en middelbare scholen dans als vak aan. De publicatie kan dienen als inspiratie voor de Nederlandse situatie, waar dans op school nog in de kinderschoenen staat. Bestemd voor iedereen die binnen de danseducatie werkt én voor consulenten, beleidsmedewerkers, gemeenten en directies van scholen en opleidingen.

Opleiding vakspecialist muziek : vakspecialist muziek in het primair onderwijs / M. van Maurik, J. Baard
In tijdschrift: De Pyramide nummer 3 (2009) pag. 7-9


Achtergrondinformatie over de opleiding 'vakspecialist muziek' die sinds 2003-2004 wordt aangeboden op diverse pabo's al dan niet in samenwerking met conservatoria. De vakspecialist heeft binnen het schoolteam de rol van initiator, kwaliteitsbewaker en specialist. Hij kan teamleden adviseren over muziekactiviteiten en eventueel in verschillende groepen de muzieklessen verzorgen. Hij draagt zorg voor de muzikale lijn in de school. Judith Baard, vakleerkracht muziek op De Flevoschool in Huizen beschrijft welke invloed zij met haar muziek op haar (school)omgeving heeft.
In te zien in het studiecentrum van Cultuurnetwerk Nederland.

Insights and inspirations from Reggio Emilia : stories of teachers and children from North America / L. Gandini (redacteur), S. Etheredge (redacteur), L. Hill (redacteur). - Worcester, MA : Davis, 2008. - 224 pag. - ISBN 978-0-87192-894-8

This publication presents 30 years of the Reggio Emilia approach in North American early childhood educational thought and practice. It represents the voices of teachers, scholars, and policy makers whose professional philosophies and practices have been changed and in many cases transformed by their study of the Reggio Emilia approach. Each contribution tells a story that recounts experiences, lessons learned, reflections, reinterpretations, and initiatives connected with encounters with the philosophy and practices of Reggio Emilia.
In te zien en/of te leen in het studiecentrum van Cultuurnetwerk.

De interne cultuurcoördinator in beeld : Donquichot en Duizendpoot / L. Osse, F. Haanstra (begeleider), 2008. - 37 pag. - Uitgevoerd i.k.v. studie Master Kunsteducatie aan de Hogeschool voor de Kunsten in Amsterdam.

Een kwalitatief onderzoek naar de taak en de positie van de Interne Cultuurcoördinator (ICC'er). Het onderzoek bevat twee delen. Het eerste deel beschrijft hoe cultuureducatie is geïmplementeerd in het primair onderwijs in de afgelopen vijf jaar. Daarbij wordt onder andere gekeken hoe er in een paar jaar tijd ruim 2000 ICC'ers zijn opgeleid en zijn begonnen aan hun taak. Het tweede deel beschrijft drie discussiebijeenkomsten die zijn gevoerd met ICC'ers. Tijdens deze bijeenkomsten is gesproken over de taken en de positie van deze ICC'ers.

Cultuur als voertuig voor alle schoolvakken / A. Twaalfhoven
In tijdschrift: Bulletin Cultuur & School nummer 55 (2009) pag. 9-11

Een beschrijving van Cultuurgebaseerd Onderwijs (CGO). In deze nieuwe onderwijsvorm worden kunst en cultureel erfgoed als inspiratiebron gebruikt voor alle schoolvakken, van biologie en aardrijkskunde tot natuurkunde. Het concept is geïnspireerd op de werkwijze van de New York City Museumschool en geïntroduceerd in Nederland door docenten van het Johan de Witt College in Den Haag. Inmiddels zijn ook andere scholen en docentenopleidingen enthousiast geraakt over deze aanpak.

Zinvol wachten : naschoolse kinderopvang met artistieke invulling / B. Kuijken, CANON Cultuurcel Departement Onderwijs, België. - Brussel : CANON Cultuurcel, 2008. - 80 pag.
(Denkdocumenten; 8)

Deze publicatie bundelt de ervaringen, vragen en ideeën rond de kunstzinnige invulling van naschoolse opvang. Uitgangspunt vormt een pilotproject van de lagere school Mater Dei in Sint-Pieters-Woluwe, Pantalone vzw en CANON Cultuurcel. Onderwerpen die aan de orde komen zijn: vrijetijdsbesteding, spelen, creativiteit, kunst voor kinderen, Reggio Emilia, werkgelegenheid, pedagogiek en lerarenopleiding. Ook komen enkele deskundigen aan het woord: inspecteurs uit het onderwijs en de Kinderrechtencommissaris.
In te zien en/of te leen in het studiecentrum van Cultuurnetwerk Nederland.

TULE-kunstzinnige oriëntatie : inhouden en activiteiten bij kerndoelen / Projectgroep TULE. - Enschede : SLO, 2008. - 129 pag. - Inhoud is afkomstig van de website tule.slo.nl

In deze bundeling gaat het om 'kunstzinnige oriëntatie', omschreven in de kerndoelen 54, 55 en 56. De kerndoelen geven aan wat in elk geval aan alle leerlingen moet worden aangeboden in de periode waarop zij het basisonderwijs bezoeken. Dit zijn echter globale aanwijzingen; de kerndoelen geven geen zicht op de verkaveling van het onderwijsaanbod over de acht leerjaren. In dit overzicht van verkavelde inhouden met tussendoelen en leerlijnen wordt een beschrijving gegeven van een mogelijke verdeling van onderwijsinhouden over een aantal jaren. De inhouden worden gepreciseerd en verkaveld over vier groepen: groep 1-2, groep 3-4, groep 5-6 en groep 7-8. Bij de verkaveling van ieder kerndoel in tussendoelen is eerst gekeken naar wat er precies in het kerndoel staat. Er zijn kerndoelen voor vier leergebieden: beeldende vorming, muziek, taal en spel (drama) en beweging (dans).
In te zien en/of te leen in het studiecentrum van Cultuurnetwerk Nederland.

Ideeënwaaier / MOCCA, Match Onderwijs en Cultuur Amsterdam. - Amsterdam : MOCCA, [200-?]. - 4 pag.

Deze ideeënwaaier bevat werkvormen voor het invoeren en verankeren van cultuureducatie op school. De ideeën zijn in vijf paragrafen ingedeeld: structuur, vakdiscipline, thema, werkwijze en presentatie.

Een hele kunst of geen kunst aan? : hoe een school via inhoudelijk leiderschap cultuureducatie een goede plek geeft / I. Roozen, H. Jacobse (medewerker) - Enschede : SLO, 2008. - 82 pag. 

Hoe kun je via inhoudelijk leiderschap cultuureducatie een goede plek geven in de basisschool? Om deze vraag te beantwoorden is onderzoek gedaan naar de praktijksituatie op de Borgmanschool, een openbare binnenstadsschool voor basisonderwijs in Groningen. De publicatie bestaat uit vier hoofdstukken: 1) Een beeld van de school, 2) Interviews met de directeur, de cultuurcoördinatoren en de leraren van de school, 3) Inhoudelijk beleid en inhoudelijk leiderschap, 4) De verhalen nader bekeken.

 Wie speelt er mee? / MOCCA, Match Onderwijs en Cultuur Amsterdam. - Amsterdam : MOCCA, [200-?]. - 2 pag.

Een korte analyse van wie er wanneer en hoe een rol spelen bij het vormgeven en uitvoeren van cultuureducatie op school. Hierbij wordt de cultuurcoördinator de spin in het web genoemd.

Overzicht taken organisatie cultuureducatie / R. Elman. - Amsterdam : MOCCA, [200-?]. - 2 pag.

Overzicht met vragen die van belang zijn bij het organiseren van activiteiten op het gebied van cultuureducatie. Aan de hand van dit overzicht kan een taakomschrijving worden ontworpen voor de icc'er, de directie en het team.

Kwaliteitscriteria voor beeldend onderwijs / J. van Onna, Stichting Beeldenonderwijs.nl, 2008. - 1 p.

Wat zijn de kwaliteitscriteria voor beeldend onderwijs in het basisonderwijs? In dit document worden de criteria voor de voorbereiding van een beeldende activiteit en die van de realisatie ervan op een rijtje gezet. Criteria die van belang zijn voor de voorbereiding zijn onder meer: het hebben van een basisplan, een procesbeschrijving, het gebruik van didactisch materiaal en het bestaan van een organisatieplan. Bij de realisatie van de activiteit worden drie fasen onderscheiden: de oriëntatie, de uitvoering en de nabeschouwing. Criteria bij deze fasen zijn onder meer: een pakkende introductie, stapsgewijze instructie, observatie van de kinderen tijdens de activiteit, duidelijke instructies en originele/eigen oplossingen van kinderen extra aandacht geven.